گردآوری

تاثیر خلاقیت فردی بر توسعه منابع انسانی

يكي از راه­هاي موفق موجود براي سازمانها در راستاي نوآوري و خلاقيت بيشتر، سرمايه‌گذاري آنها در جهت ارتقاي توانايي كاركنانشان در راستاي خلاق تر شدن می باشد .سازماني كه صرفاً با تكيه بر طرحها و نقشه هاي رفتارهاي معين و ثابت كار مي كند، يك نظام اجتماعي بسيار آسيب‌پذير است. امروزه، كار بيشتر مبتني بر دانش و كمتر سخت گيرانه شده است. در اين زمينه، كاركنان مي توانند از طريق توانايي در خلق ايده‌هاي جديد و استفاده از اين ايده ها به عنوان بلوك‌هاي ساختماني براي ايجاد محصولات، خدمات و فرآيندهاي كاري جديدتر و بهتر، به ارتقاي عملكرد شركت كمك نمايند. بسياري از متخصصين و افراد آكادميك اين ديدگاه را تأييد مي كنند كه ابتكارات و نوآوري‌هاي فردي در رسيدن به موفقيت‌هاي سازماني و توسعه منابع انسانی بسيار مؤثر است.

 

تاثیر خلاقیت گروهی بر توسعه منابع انسانی

مشاركت همه جانبه و به ويژه فکري كاركنان سازمان جهت تحقق اهداف آن سازمان ضرورتي اساسي است، چنانچه افراد خلاق و صاحب انديشه تعالي سازمان با تفكر و خلاقيت مشاركتي سازمان را ياري دهند انواع مسائل سازماني راحت­تر و سريع تر حل خواهد شد. تفكر و خلاقيت مشارکتي، موجب هم افزائي تفكر وخلاقيت تك­تك افراد سازمان مي شود. لازمه توسعه اين تفكر فرهنگ سازي، اصلاح فرهنگ سازماني و مديريت فرهنگ خلاقيت و نوآوري در سازمان مي باشد. موانعي همچون فقدان انگيزه و عدم اعتماد به كار گروهي، عدم توجه به نظرات کارکنان، نقد ناپذيري، محافظه­كاري و مديريت مستبدانه، از مهمترين موانع تفکر و خلاقيت مشارکتي محسوب مي گردد مهندسي مجدد فرهنگ سازماني، آموزش و فرهنگ سازي، مهندسي مجدد نظام هاي مديريتي از جمله نظام پيشنهادات، تقويت كار گروهي و تقدير از كاركنان خلاق، از جمله مهمترين راهکارهاي توسعه فرهنگ خلاقيت مشارکتي در سازمان مي باشد (ماهوتی،1387) .

ایده پردازی گروهی: بهترین راه حل برای داشتن ایده­ی خوب آن است که ایده های زیادی داشته باشیم. پس ایده پردازی گروهی یعنی جمع آوری تعداد زیادی ایده از افراد گروه ، در مدت زمانی کوتاه. این روش بر اساس عادات تفکر خلاق انفرادی پایه ریزی شده که شبکه ای از تفکر را ایجاد می­کند و مزیت دیگر آن عدم تصمیم گیری سریع در مورد صحت ایده­ها است و بیشتر تأکید بر کمیت ایده ها دارد در این روش افراد علاوه بر پرورش ایده خودشان، دیگران را نیز در بهبود ایده شان یاری می­دهند و یا ایده ها را برای رسیدن به ایده ای بهتر ترکیب می کنند (آزبورن، 1939).

موانع تفكر وخلاقيت گروهي در توسعه منابع انسانی

  1. فقدان انگيزه و عدم اعتماد: اين موضوع عامل بسيار مهمي در عدم توسعة فرهنگ مشاركت است. چنانچه انگيزه اي براي شركت افراد در يك كار گروهي براي ارائه ايده هاي مختلف وجود نداشته باشد و بدنبال آن عدم اعتماد تشديدكنندة استمرار اين وضعيت مي گردد.
  2. عدم پذيرش انتقاد و عدم تحمل تضاد در سيستم: چنانچه مديران انتقادي را برنتابند هرگونه تلاش جهت وفاق جمعي بي حاصل است، زيرا انتقاد سازنده از جمله مباني تفكر خلاق است لذا عدم پذيرش انتقاد و يا عدم تحمل تضاد و اختلاف سلايق به هيچ وجه يك سيستم را به سمت نوآوري و تفکر خلاق گروهی سوق نخواهد داد.
  3. محافظه كاري و مديريت مستبدانه: چنانچه مديران ارشد و حتي مياني سازمان طرفدار حفظ وضع موجود باشند و مخالف هرگونه تغيير و تحولي باشند و از سويي اصولا تفكر حاكم برسازمان استبدادي باشد، تفكر خلاق گروهي ره به جايي نمي برد.

 

موانع خلاقیت در توسعه منابع انسانی

شامل موانع محیطی و فردی است. موانع محیطی، شامل: 1. جو نامساعد 2. محدودیت ها 3. ارزیابی فشار  4. رقابت ها 5. منابع ناکافی 6. طرح تحقیق ضعیف  7. کشتن ایده ها (میر میران، 1384، ص 208).

موانع فردی، شامل: 1. عدم انگیره 2. عدم مهارت یا عدم تجربه  3. عدم انعطاف 4. انگیزه خارجی  5. عدم مهارتهای اجتماعی

در کتاب خلاقیت جوهره­ی کارآفرینی جلیل صمدآقایی، موانع خلاقیت را به چهار دسته کلی تقسیم می کند (صمد آقایی  1383، ص 102):

الف. موانع محیطی خلاقیت: 1. تاثیرات عوامل اقتصادی محیط 2. تاثیرات عوامل بازار و عرضه کنندگان 3. ویژگی و مشخصات صنعت مربوطه 4. سیاست های دولت  5. عوامل فرهنگی  6. قوانین و مقررات  7. نظام آموزشی و پرورش سنتی    8. وضعیت نظام وظیفه

ب. موانع سازمانی خلاقیت: 1. عدم دسترسی به اطلاعات 2. فقدان ارتباطات افقی و عمودی مناسب 3. اندازه سازمان برای سودآوری  4. انزوا و گوشه گیری مدیریت ارشد  5. ساختار نامناسب سازمان 6. افق زمانی کوتاه مدت مدیران 7. فقدان سیستم پیشنهادات موثر و سریع  8. فقدان لوازم و ابزار لازم  9. فقدان سیستم تشویق و پاداش هدفمند و منعطف10. ناسازگاری، استرس و نارضایتی کارکنان  11. مبارزات و سیاست بازی های سازمانی 12. دلگرمی زیاد از حد مدیر  13. فشار به اخذ نتیجه سریع

ج) موانع فرهنگی خلاقیت: 1. مذهب 2. خیال پردازی به معنی وقت تلف کردن، تنبلی و حتی دیوانگی است  3. بازی و بازی گوشی  فقط مخصوص کودکان است 4. ترجیح دادن سنت ها به تغییر و تحولات 5. هر مشکلی با پول و تفکر علمی حل می شود.

د) موانع  فردی  خلاقیت: 1. موانع احساسی – هیجانی خلاقیت مانند ترس از شکست، عدم تحمل مسائل مهم، تمایل به قضاوت در  مورد ایده ها، نداشتن هیجان، شور و رقایت پذیری ضعف خیال پردازی 2. موانع ادراکی خلاقیت مانند سختی جدا کردن مسئله از سایر امور، سختی تعریف دقیق و صحیح مشکل، تمایل به محدود کردن قلمرو مشکل، ندیدن مشکل از زوایای مختلف استفاده نکردن از هم حواس 5 گانه در اینجا 10 عامل مهم شکست خلاقیت و نوآوری در سازمان ذکر می­شود:

1. نبود فرهنگی که از خلاقیت و نوآوری حمایت کند؛

2. احساس مالکیت نکردن و از آن خود ندانستن سازمان توسط مدیران؛

3. فقدان یک فرایند گسترده و فراگیر جهت خلاقیت و نوآوری؛

4. تخصیص ندادن منابع کافی برای این فرآیند؛

5. عدم ارتباط بین پروژه ها و طرحها با استراتژی سازمان؛

6. صرف نکردن زمان و انرژی کافی برای رفع ابهامات سازمانی؛

7. ایجاد نکردن تنوع در فرایندها (عقاید مختلف و متضاد)؛

8. توسعه نـدادن ابـزارها و سنجشهـای انـــدازه گیری پیشـرفته؛

9. عدم وجود مربیان و مدیران توانا در تیم های نوآوری؛

10. فقدان یک سیستم ایده پرداز مدیریتی؛

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

error: محتوا محافظت شده است!!
بستن